Sanayi ve Teknoloji Bakanlığının koordinasyonunda çalışmalarını yürüten GEKA, Muğla’nın Yatağan ilçesindeki Antik, Roma, Beylikler, Osmanlı ve Cumhuriyet dönemi yapılarını içinde barındıran Stratonikeia Antik Kenti ile Lagina Hekate Kutsal

Alanında birçok projeye destek veriyor. GEKA, 2015 yılından beri verdiği proje

destekleriyle her iki ören yerinin dünya kültür turizmine kazandırılması için projelerin

hayata geçirilmesini sağlıyor.

Sanayi ve Teknoloji Bakanlığının koordinasyonunda Aydın, Denizli ve Muğla illerinin

kalkınmasına yönelik faaliyetler yürüten Güney Ege Kalkınma Ajansı, alternatif turizmin

gelişmesi ve bölgede yaygınlaştırılması amacıyla birçok faaliyet yürütüyor. Ajans, bir

alternatif turizm çeşidi olan kültür turizminin Bölgede ön plana çıkmasını hedefliyor. Bu

amaçla özellikle son yıllarda Bölgedeki antik kent ve ören yerlerinin kazı ve restorasyon

çalışmalarına proje desteği veriyor.

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın da 2019 yılında ziyaret ettiği Stratonikeia

Antik Kenti 2015 yılından beri GEKA’nın mali destek programları kapsamında destekleniyor.

Yaptığı ziyarette GEKA desteği ile gerçekleştirilen projeleri inceleyen ve çalışmalarla ilgili

memnuniyetini belirten Cumhurbaşkanı Erdoğan, projelerin ilerlemesi konusunda yetkililere

talimat vermişti.

Ajans, UNESCO Dünya Mirası Geçici Listesinde yer alan Stratonikeia Antik Kenti ile

buraya kutsal bir yolla bağlanan Lagina Hekate kutsal alanına sağladığı 3 ayrı proje desteğiyle

dünya kültürel mirasına önemli katkılar sağladı.

GEKA’nın 2015 yılında yürüttüğü Alternatif Turizm Altyapısı Mali Destek Programı

kapsamında desteklenen Stratonikeia Beylikler Dönemi Selçuk Hamamı Rölöve,

Restitüsyon Restorasyon Projesi ile buradaki hamam ve bölgenin mimari yapısını yansıtan

iki katlı ev restore edildi. Bunun yanında hamamın bulunduğu yerdeki köy meydanının çevre

düzenlemesi yapılırken projenin tanıtım materyalleri hazırlandı. Projenin uygulanması ile

Yatağan ilçesine önemli bir kültür sanat mekânı kazandırılırken ören yeri ziyaretçi sayısı

önemli ölçüde arttı. Hamamın restore edilerek insanların gezip görebilecekleri bir yapıya

dönüştürülmesi, 2015 yılında UNESCO Dünya Geçici Miras Listesine giren antik kentin

daimi listeye girmesinde önemli adımlardan biri olarak değerlendirilmekte.

Projeyle ilgili bilgi veren Stratonikeia ve Lagina Antik Kenti Kazı Başkanı,

Pamukkale Üniversitesi Fen Edebiyat Fakültesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Bilal Söğüt; 2015

yılında Pamukkale Üniversitesi olarak ilk defa GEKA’ya başvurduklarını, böylece 14. ve 15.

yy’dan kalma Beylikler Dönemi’ne ait hamam yapısı ile evin restorasyonunu

gerçekleştirdiklerini söyledi. Yaptıkları çalışmanın minimum müdahaleyle maksimum

korumayı gerçekleştirmek olduğunu söyleyen Söğüt; Beylikler dönemine ait bir hamamda

ateşin yakıldığı ve suyun ısıtıldığı alandan soyunma ve dinlenme alanlarına kadar tüm

bölümlerini insanların görebileceği şekilde restore ettik. GEKA projesi sayesinde koruma ve

kullanma dengesi arasındaki ince çizgiyi muhafaza ederek yapıyı koruduk ve bu yapıyı

gelecek nesillere aktarmış olduk. İnsanlar buraya geldiklerinde burayı dolaştıklarında mutlu

oluyorlar. Bu da bizim için en güzel gurur vesilesi oldu” dedi.

GEKA’nın 2018 yılında yürüttüğü Kültür Turizminin Geliştirilmesi Mali Destek

Programı kapsamında antik kentte bu kez 2 ayrı proje yürütülüyor. 2019 yılında başlayan

çalışmalar kapsamında Muğla İl Kültür Turizm Müdürlüğünün “Stratonikeia Tiyatrosu

Düzenleme ve Cavea İle Orkestranın Rölöve, Restitüsyon, Restorasyon Projesi” ile

Yatağan Kaymakamlığının “Stratonikeia ve Lagina Bölgelerinin Turizme Kazandırılması

ile Turistik Cazibenin ve Turizm Ekonomisinin Canlandırılması” projelerinin faaliyetleri

devam ediyor.

Söz konusu iki proje hakkında da bilgi veren Kazı Başkanı Prof. Dr. Bilal Söğüt

öncelikle Muğla İl Kültür ve Turizm Müdürlüğü ile birlikte yürüttükleri Stratonikeia Antik

Tiyatrosu projesinden bahsetti. Söğüt; “Kültür ve Turizm Bakanlığı ile Pamukkale

Üniversitesi adına Stratonikeia ve Lagina’da arkeolojik kazı restorasyon ve konservasyon

çalışmaları gerçekleştiriyoruz. Onlardan birisi de bizim bu tiyatroda yaptığımız çalışmalar. Bu

çalışmaları Güney Ege Kalkınma Ajansından aldığımız destek ve Kültür Varlıkları Müzeler

Genel Müdürlüğü’nün eş finansmanı ile yürütüyoruz. Buradaki alanda birinci etabı bitirdik.

Çalışmalar devam ederken bir heyelan oluştuğu için süreç açıkçası biraz uzadı. Ama şimdi

kazı çalışmaları tamamlandı ve tekrardan belirli bir bölümünün, üst kaveanın restorasyonu

GEKA projesi ile tamamlanacak. Gelecek yıllarda tiyatrodaki çalışmaları tamamlamayı ve

burayı insanların hem gezebileceği hem de bu yapının ihtişamıyla ilgili bilgiler alabileceği bir

alana dönüştürmeyi planlamaktayız” dedi.

Prof. Dr. Bilal Söğüt Yatağan Kaymakamlığı ile birlikte yürüttükleri “Stratonikeia ve

Lagina Bölgelerinin Turizme Kazandırılması ile Turistik Cazibenin ve Turizm

Ekonomisinin Canlandırılması” projesini ise etap etap gerçekleştirdiklerini söyledi.

Projenin, kuzey kapı ve kuzey sütunlu caddedeki yapılarının restorasyonu, Roma dönemine

tarihlenen antik kentin iki kapısının ayağa kaldırılması ile Lagina Hekate Kutsal alanındaki

çalışmalardan oluştuğunu belirten Söğüt konuşmasına şu şekilde devam etti. “Kuzey caddede

mozaiklerin üzerini kötü hava koşullarından korumak için eskiden jeotekstil ile kapatıyorduk.

Mozaiklerin üzerinde koruma çatısı olmadığı için sadece yazları açıyorduk. GEKA projesi

kapsamında çatıyı yaptık ve şu anda mozaikleri sürekli sergileyebiliyoruz. Bunun yanında

caddenin içerisindeki kanalizasyonların kapağının restorasyonlarını yaptık. Artık caddede

düzgün bir şekilde yürünebiliyor. Hatta insanlar camın altında kanalizasyonun derinliğini ve

genişliğini görebiliyorlar” dedi.

Antik kentin iki giriş kapısının da ayakları seviyesine kadar GEKA projesi

kapsamında ayağa kaldırıldığını belirten Bilal Söğüt, ayrıca yaklaşık 1880 yıl önce Roma

imparatorunun desteği ile yapılan 6 adet sütunu restore ederek ayağa kaldırdıklarını belirtti.

Buradaki çalışmaların Helenistik, Roma, Bizans dönemlerine ait olan farklı evrelere ait

eserlerin restorasyonuna vesile olduğunu söyleyen Bilal Söğüt, Lagina Hekate kutsal

alanındaki çalışmalara da değindi. Söğüt; “Stratonikeia’da yürüttüğümüz kazı çalışmalarına

ilave olarak Lagina Hekate Kutsal alanında da arkeolojik kazılar, restorasyon ve

konservasyon çalışmaları gerçekleştiriyoruz. Burada yine Antik dönemden günümüze farklı

yapılar ve çalışmalar var. Güney Ege Kalkınma Ajansı (GEKA) projesi kapsamında Yatağan

Kaymakamlığı ile birlikte burada yürüttüğümüz projelerde, Lagina’nın Kuzey Sunağındaki

sunağın kaldırılması çalışması yer almakta. Şu an çalışmalarımız devam ediyor. Proje

tamamlandığında ziyaretçiler Hekate Kutsal alanının etrafını çeviren sunağın nasıl olduğunu,

insanların nerede güneşten yağmurdan korunduklarını birebir görecekler. Projenin önemli

ayaklarından birisi de burada gerçekleşiyor” dedi.

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ile Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri

Ersoy’un Antik Kenti ziyaret ettiğini söyleyen Prof. Dr. Söğüt; “Burada yapılan çalışmaları

yerinde gören Sayın Cumhurbaşkanımız gerçekleştirilen çalışmalardan çok memnun oldu. Biz

de bu ziyaretlerden dolayı çok gurur duyduk. Sayın Cumhurbaşkanımız buradaki çalışmalara

yönelik yeni talimatlar verdi. Bunlar da tamamlanınca burası Antik, Roma, Bizans, Beylikler,

Osmanlı ve Cumhuriyet dönemi mimarilerinin tümünü yansıtan bir Antik Kent olacak” dedi.

Son olarak proje desteği veren GEKA’ya ve diğer kurum ve kuruluşlara katkılarından

dolayı teşekkür eden Bilal Söğüt, Stratonikeia’da yaptıkları çalışmalar ile kültürel eserlerin

ömrünü uzattıklarını böylece bu kültürel mirası gelecek nesillere bıraktıklarını söyledi.